Home

75 Jubileumstukken

Op 2 december had Aletta haar 75 jarig jubileum feest. Gedurende 75 werkdagen voorafgaand aan deze dag, verscheen een bijzonder item uit onze collectie op onze site. Het totaal van 75 jubileumstukken vormt nu een digitale tentoonstelling van 75 jaar vrouwengeschiedenis verzamelen.

Hebt u een speciale herinnering aan het tentoongestelde, hebt u opmerkingen en wilt u dit delen met ons en anderen? Ga dan naar hoe-kies-je-75-stukken-uit-duizenden en reageer!

Het ‘paspoort’ van Aletta Jacobs

Midden in de Eerste Wereldoorlog ging Aletta Jacobs (1854-1929) op reis. Aletta Jacobs, de vrouw die in alles ‘de eerste’ was, ging op vredesmissie na...
lees verder

Portret van Rosa Manus

Tussen de vele duizenden stukken die in 2003 terugkeerden uit Moskou zat dit wel heel bijzondere geschilderde portret van Rosa Manus (1881-1943). De m...
lees verder

Borstbeeld door Wenckebach

Dit borstbeeld van W.H.Posthumus-van der Goot is gemaakt door de bekende beeldhouwer Ludwig Oswald Wenckebach (1895-1962). Het beeld stamt uit 1943 en...
lees verder

Vaandel

Aletta, instituut voor vrouwengeschiedenis heeft verschillende prachtige vaandels die door vrouwen gedragen zijn tijdens kiesrechtdemonstraties. Dit v...
lees verder

Een rebelse meid is een parel in de vrouwenstrijd

In de woorden van de bekende feministe Hedy d’Ancona: ‘Je kunt, zoals ik, jarenlang bezig zijn met het houden van spreekbeurten en inleidingen over de...
lees verder

75 jaar vriendschap

Op 25 november 1935 werd de stichtingsakte van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG) getekend. Het IISG werd opgericht door pr...
lees verder

Wilhelmina Drucker gezien door Gerrit van der Veen

Een prachtig bronzen reliëf van het hoofd van de feministe Wilhelmina Drucker (1847-1925). Het is gemaakt door de beroemde kunstenaar en verzetsheld G...
lees verder

‘... een echt Surinaamsche vrouw ...’

In 1898 schreef de journaliste Elise Haighton het volgende: ‘De Rubriek-commissie meende, dat het ter illustratie niet onaardig zou zijn om een echt S...
lees verder

Vrouwenradio

In veel plaatsen in het land waren vrouwenradio’s. De Zwarte Vrouwenradio in Amsterdam zond voor het eerst uit op 9 september 1984. Er werkten ongevee...
lees verder

Communistische vrouwen in het verzet

De Communistische Partij Nederland (CPN) was in de jaren voor de Tweede Wereldoorlog een kleine partij. Na de Duitse inval en de capitulatie in mei 19...
lees verder

‘Het recht even goed te leven als een man’

In 1897 verscheen de grootste feministische bestseller die Nederland ooit heeft gekend: Hilda van Suylenburg. Een tendensroman die de natie schokte, w...
lees verder

Archiefarbeid voor onze meisjes

Het tijdschrift De Hollandsche Lelie verscheen voor het eerst in 1887. Het was een blad voor meisjes tussen de 12 en 16 jaar en trad soms op als een ‘...
lees verder

Alleenstaande Arabische vrouwen in Nederland

De Landelijke Vereniging van Alleenstaande Arabische Vrouwen (LVAAV) werd opgericht in 1983 door een aantal vrouwen uit Limburg en Gelderland. Doel wa...
lees verder

Melkbus als archiefstuk

Aletta beheert het complete archief van de Christelijke Plattelandsvrouwenbond (CPB). Een bron van informatie over vrouwen die leefden en werkten in b...
lees verder

Dames-Comité’s

Dit is een gedeelte van een zwaar beschadigde oorkonde, gedateerd 1855. Het is wel haast zeker dat het stuk later is gemaakt. Maar het Dames-Comité da...
lees verder

Flamboyant

Flamboyant: een prachtige naam, een prachtige bloem en een prachtig affiche. In 1986 richtten zwarte vrouwen in Amsterdam Flamboyant op. Het was een o...
lees verder

Flats voor vrouwen

Wandelend door het Kenaupark in Haarlem zie je mooie villa’s. Nummer 6 werd in 1938 gekocht door de Flatstichting voor Vrouwen door Vrouwen. Een initi...
lees verder

Van beduimelde scriptie tot bijzondere schat

In 1999 ontving Aletta de zogenoemde ‘Collectie Papanek’. Het was een schenking uit de Verenigde Staten van de antropologe Hanna Papanek. Zij verzamel...
lees verder

Nationaal Bureau voor Vrouwenarbeid

In 1901 werd het Nationaal Bureau voor Vrouwenarbeid (NBV) opgericht uit de winst van 20.000 gulden die de Nationale Tentoonstelling van Vrouwenarbeid...
lees verder

Soroptimisme

Anna Overduin (1877-1937) was afgestudeerd arts. Zij introduceerde de oefentherapie-Mensendieck in Nederland. In 1913 trad zij in het huwelijk met Cha...
lees verder

Vrouwenstudies

In tegenstelling tot de heersende opinie bestaat de term vrouwenstudie(s) in 2010 minstens honderd jaar. Er waren al vrouwelijke studentenverenigingen...
lees verder

Baas in Eigen Buik

In 1969 richtte een aantal jonge feministen de actiegroep Dolle Mina op. De groep werd vooral bekend door vele spectaculaire acties: roze linten om ur...
lees verder

Emilie Knappert

Emilie Knappert (1860-1952) richtte in 1911 in Leiden de Vereniging Buitenbedrijf op. Doel was jonge vrouwen uit arbeidersgezinnen in de weekeinden na...
lees verder

De waaier van Aletta Jacobs

Aletta Jacobs maakte samen met Carrie Chapman Catt een wereldreis. In 1912 bezochten zij China. Bij die gelegenheid kreeg Aletta Jacobs deze mooie waa...
lees verder

De eerste vrouwelijke officier bij de Nederlandse strijdkrachten

C.M.L. Pardede-baronesse van Boetzelaer (geboren in 1912) was een belangrijke vrouw tijdens de Tweede Wereldoorlog. In 1942 was zij medeoprichtster va...
lees verder

... dat ook nog: een vrouwenrestaurant

‘Als je alles gehad hebt, krijg je dat ook nog: een vrouwenrestaurant.’ Zo luidde de openingszin van een pamflet uit juni 1980 om geld te werven voor ...
lees verder

‘Prinses op de hoogte houden’

Net als haar moeder toonde prinses Juliana grote belangstelling voor het werk van Nederlandse vrouwenorganisaties. Dat blijkt wel uit deze brief gedat...
lees verder

Charlotte Jacobs, de zus van …

De beroemde dokter Aletta Jacobs was niet de enige vrouwelijke Jacobs die de weg verbreidde voor andere vrouwen. Haar oudere zus Charlotte (1847-1916)...
lees verder

Paarse September

Paarse September is samen met Dolle Mina de meest bekende actiegroep uit de tweede feministische golf. Er waren echter duidelijke verschillen. Paarse ...
lees verder

Stationswerk

Onder de grote rivieren - in het katholieke gedeelte van Nederland - hing dit bordje in de bus bij de chauffeur. Naast de bordjes 'Verbandtrommel voor...
lees verder

Welmoet Wijnaendts Francken-Dyserinck door de ogen van Thérèse Schwartze

De feministe en journaliste Welmoet Wijnaendts Francken-Dyserinck (1879-1956) wordt wel de tegenhanger van Aletta Jacobs genoemd. Zij was namelijk een...
lees verder

Ganzenbord

De nationale actie 'Op de vrouw af' wilde vrouwen bewust maken van hun beperkte maatschappelijke mogelijkheden. Actiegroepen zoals Dolle Mina, Man Vro...
lees verder

Twee eerste vrouwelijke burgemeesters

Nederland kent twee ‘eerste’ vrouwelijke burgemeesters. Truus Smulders-Beliën is vrij breed bekend. Zij werd in 1946 burgemeester van West-, Oost- en ...
lees verder

Arbeid Adelt

Betsy Perk (1833-1906) was een veelzijdige vrouw. Ze schreef romans, toneelstukken en maakte vertalingen. En in 1872 maakte zij een roemruchtige lezin...
lees verder

Staking van Turkse vrouwen

In 1978 legde de fotografe Bertien van Manen het leven van vrouwelijke gastarbeiders vast. Ze fotografeerde onder meer de eerste staking van Turkse vr...
lees verder

De voorloper van het microkrediet

Clara Meijers (1885-1964) werkte als secretaresse van de directeur van de Rotterdamsche Bankvereeninging (Robaver) in Amsterdam. Zij had een droom: de...
lees verder

Dominee Scholten-van Iterson

Dit intieme getekend portret uit 1986 van Gonnie Scholten is gemaakt door de kunstenares Rie Knipscheer. Gonnie Scholten werd geboren op 29 april 1906...
lees verder

Mientje

Iedereen weet dat Anja Meulenbelt ‘De Schaamte voorbij’ heeft geschreven. De verschijning van dit boek in 1976 had een enorme invloed op de vrouwenbe...
lees verder

Aquarellen in een kist

Rosa Manus en Mia Boissevain namen het initiatief tot de tentoonstelling 'De Vrouw 1813-1913' die plaats vond op de buitenplaats 'Meerhuyzen' in het h...
lees verder

Angela Davis werpt licht op Onderbelicht

De beroemde Amerikaanse feministe Angela Davis kwam in 1995 naar Nederland. Zij was uitgenodigd door het Internationaal Informatiecentrum en Archief v...
lees verder

Recepten in een Jappenkamp

Dit bijzondere boekje kreeg Lizzy van Dorp (1872-1945) voor haar 72e verjaardag in 1944 van medebewoonsters van het kamp Rama op West-Java. Het is een...
lees verder

‘Werken en feesten vormt schone geesten’

Johanna Westerdijk (1883-1961) was de eerste vrouwelijke hoogleraar in Nederland. Op deze foto uit circa 1912 in café Eik en Linde te Amsterdam met vr...
lees verder

‘... krijg de klere!’

Dit affiche van 43 bij 60 cm werd op 28 mei 1986 geplakt in de stad Utrecht. De aanleiding was de uitslag van de Tweede Kamerverkiezingen van een week...
lees verder

Ode aan de elektriciteit

Rosa Manus richtte op 7 september 1932 de Vrouwen Electriciteits Vereeniging op. Later veranderde de naam in de Nederlandse Vrouwen Electriciteits Ver...
lees verder

Het oudste boek

Het oudste boek in de bibliotheek van Aletta, instituut voor vrouwengeschiedenis is uit 1578 en geschreven door Jean de (of van) Marconville. Het heef...
lees verder

Feminisme en religie

Religies zijn waarschijnlijk wel de meest hardnekkige patriarchale bolwerken. Binnen alle religies hebben vrouwen zich altijd verzet tegen het manneli...
lees verder

Hulp bij de Watersnoodramp van 1953

Alle Nederlandse vrouwenorganisaties verleenden hulp bij de watersnoodramp in 1953. De Nederlandse Vereniging van Huisvrouwen bij voorbeeld door het ...
lees verder

Prijsvraag voor de gekleurde Reclameplaat

In 1898 werd de inhuldiging van koningin Wilhelmina aangegrepen om de Nationale Tentoonstelling van Vrouwenarbeid te houden. Deze tentoonstelling in D...
lees verder

Het melkmeisje van Vermeer op een postzegel uit Rwanda

Ter gelegenheid van het Internationaal Jaar van de Vrouw (1975) zijn er wereldwijd circa 250 postzegels uitgegeven. De meest uiteenlopende onderwerpen...
lees verder

‘Vrouwen leeren het WEL’

Dit is helaas het enige stuk dat Aletta heeft van de eerste Nederlandsche Bond van Vrouwelijke Automobilisten. Wat zou het interessant zijn om te wete...
lees verder

Koningin Wilhelmina als idool

Op 15 mei 1913 bracht koningin Wilhelmina een officieel bezoek aan de Tentoonstelling ‘De Vrouw 1813-1913’ in Amsterdam. Een paar maanden later, op 16...
lees verder

Spuugzat

Vrouwonvriendelijke en seksistische uitingen in de media zijn zeker vanaf de jaren 1970 een voortdurende bron van ergernis voor veel vrouwen en mannen...
lees verder

‘Den Heere’

In 1924 had de Tweede Kamer der Staten-Generaal voorbedrukte enveloppen met ‘Den Heere’, zoals te zien op deze foto. Maar al sinds 1918 zaten er vrouw...
lees verder

Vrouwen Vredesgangen

Op 18 mei 1934 demonstreerden vrouwen met een stille tocht door Den Haag. Die dag was Volkenbondsdag en nadien volgde er ieder jaar op die datum een z...
lees verder

‘Eenige Beroepen, waarin Vrouwen niet werkzaam zijn, ...’

Deze plaat met zeventien beroepen waarin vrouwen niet, of slechts bij hoge uitzondering werkzaam waren, werd getoond op de Nationale Tentoonstelling v...
lees verder

‘Liederen van strijd en van liefde van en voor de vrouw’

Door de jaren heen is er in de vrouwenbeweging veel gedicht en gezongen door vrouwen. In elk archief is wel een ‘bondslied’ te vinden en in de bibliot...
lees verder

Annemarie Grewel Superwoman

Een half jaar voor haar overlijden in 1998 besloot Annemarie Grewel mee te werken aan een grote publiciteitscampagne van de Nederlandse Vereniging voo...
lees verder

Broches voor vrouwenkiesrecht

Er is een duidelijk verschil tussen de propagandamiddelen die in de strijd voor het vrouwenkiesrecht werden gemaakt en die in bijvoorbeeld de strijd v...
lees verder

Prachtig portret van Liesbeth Ribbius Peletier

Deze mooie tekening van A.E. Ribbius Peletier op latere leeftijd is gemaakt door Paul Citroen in 1981. Ribbius Peletier werd geboren op 29 juli 1891 t...
lees verder

‘Waarom ik dit boek schrijf’

Toby Vos, geboren in 1918, is tekenares en schrijfster van onder andere kabouterboekjes en rubrieken in verschillende bladen. Ze illustreerde schoolbo...
lees verder

De Bonte Was

Dit is een affiche dat Feministiese uitgeverij De Bonte Was maakte voor een stand op de Emancipade die van 20 mei tot 8 juni 1975 te Utrecht werd geho...
lees verder

Vereniging ‘Zusterhulp’

De term ‘vrouwenhulpverlening’ mag dan in de jaren zeventig van de vorige eeuw zijn ‘uitgevonden’, al veel eerder waren er individuele vrouwen en vrou...
lees verder

Korsetten en naaldhakken

De discussie over welke kleding voor vrouwen onderdrukkend en belemmerend is of niet, is al oud. In 1899 werd er zelfs een vereniging voor opgericht, ...
lees verder

Al varend staken

Op 30 maart 1981, de dag voordat de nieuwe abortuswet in de Eerste Kamer behandeld zou worden, werd een Vrouwenstaking gehouden. Vrouwen legden die da...
lees verder

Feestrokken

Nederlandse feministes grepen belangrijke gebeurtenissen in het koningshuis aan om door middel van tentoonstellingen, gedenkboeken en historische stud...
lees verder

Het vrouwelijk lichaam aanschouwelijk voorgesteld

De eerste vrouwelijk arts in Nederland was de beroemde Dr. Aletta Henriëtte Jacobs (1854-1929). Zij vestigde zich in 1879 als praktiserend arts aan de...
lees verder

Cursus zelfverdediging voor zwarte vrouwen

Stichting Kenau werd in 1981 opgericht met het doel de fysieke en mentale weerbaarheid van vrouwen en meisjes te vergroten door middel van cursussen z...
lees verder

‘Veteranen’ van de vrouwenbeweging

Op 23 januari 1937 vond er een diner plaats in Utrecht, georganiseerd door het Jongeren Werkcomité van de Nederlandsche Vereeniging voor Vrouwenbelang...
lees verder

Buttons van de tweede feministische golf

Aletta, instituut voor vrouwengeschiedenis, heeft honderden van dit soort buttons. Naast spandoeken en affiches werden vooral buttons tijdens de zogen...
lees verder

De vriendinnen van Carrie Chapman Catt

Een bladzijde uit het Liber Amicarum dat de Amerikaanse Carrie Chapman Catt (1859-1947) in 1929 kreeg voor haar zeventigste verjaardag. Carrie Chapman...
lees verder

Clara Zetkin, grondlegster van Internationale Vrouwendag

Op 26 augustus 1910 riep Clara Zetkin (1857-1933) op tot het houden van een jaarlijkse vrouwendag, met algemeen vrouwenkiesrecht aanvankelijk als bela...
lees verder

Rosa Manus

Rosa Manus (1881-1943) was een van de oprichtsters van het Internationaal Archief voor de Vrouwenbeweging (IAV) in 1935. Maar ze was zeker al in 1930 ...
lees verder

‘Van moeder op dochter’

De bekende schilder Edgar Fernhout maakte dit prachtige dubbelportret van Willemijn Posthumus-van der Goot en Claire Posthumus in 1950. De gelegenheid...
lees verder

Typemachine van Johanna Naber

Deze Hammond typemachine behoorde toe aan de historica en feministe Johanna Naber (1859-1941). Historici hebben deze schrijfmachine getypeerd als ‘Nab...
lees verder

Isaac Israëls en Aletta Jacobs

De beroemde schilder Isaac Israëls schilderde Aletta Jacobs minstens drie keer. Dit portret maakte hij in 1919. Zijn zus, Mathilde Cohen Tervaert-Isra...
lees verder

Home - 75 Jubileumstukken